กุ้ยโจว: เมืองแห่งเมฆ

Dig-it-al
2 Dec 2021
เรื่องโดย:

เอกศาสตร์ สรรพช่าง

“ตอนนี้มันค่อนข้างชัดเจนแล้วว่าระบบคลาวด์คือรากฐานของการพัฒนาเทคโนโลยีในยุคถัดไป”

        มณฑลกุ้ยโจว เป็นมณฑลตั้งอยู่กลางหุบเขา อากาศที่นี่ค่อนข้างคงที่ทั้งปีและไม่ร้อนเกินไป หากนับจากปักกิ่งมันจะอยู่ทางตะวันตกเฉียงใต้ของจีน เมืองหลวงและเมืองใหญ่สุดของมณฑลคือกุ้ยหยางตั้งอยู่ตอนกลางของมณฑล 

        มณฑลกุ้ยโจวอยู่ติดกับเขตปกครองตนเองกว่างซีทางทิศใต้ ติดมณฑลยูนนานทางทิศตะวันตก ติดมณฑลเสฉวนทางทิศตะวันตกเฉียงเหนือ ติดเทศบาลนครฉงชิ่งทางทิศเหนือและมณฑลหูหนานทางทิศตะวันออก ประชากรของมณฑลมีประมาณ 34 ล้านคน เป็นมณฑลที่มีประชากรมากเป็นอันดับที่ 19 ของประเทศจีน อดีตเป็นมณฑลที่เคย ‘เกือบจะรุ่งเรือง’ มาก่อน

        ก่อนหน้านี้ไม่กี่ปี กุ้ยโจวถือเป็นมณฑลที่ยากจนที่สุดแห่งหนึ่งของจีน ในสมัยของประธานาธิบดีเหมาเจ๋อตุงเคยจะพยายามพัฒนาที่นี่ให้เป็นเขตอุตสาหกรรมหนัก เพราะเห็นว่าเป็นพื้นที่ที่ห่างไกลจากการรุกรานของโซเวียตและอเมริกา ซึ่งก็ดูจะไปได้สวย เพราะเป็นแหล่งของทรัพยากรหลายอย่าง โดยเฉพาะสินแร่หายากและอุตสาหกรรมถ่านหิน แต่ด้วยการเดินทางไปมาที่ไม่ค่อยสะดวกนักและค่อนข้างไกลจากเมืองใหญ่ กุ้ยโจวจึงไม่ได้ไปต่อ กุ้ยโจวที่เคยเกือบจะรุ่งก็เลยร่วง มีจีดีพีต่อหัวต่ำเป็นอันดับสามในประเทศจีน นำหน้าก็เพียงมณฑลกานซและมณฑลยูนนานที่ตั้งอยู่ติดกันเท่านั้น 

        ทว่าการณ์กลับพลิกผัน หลังจากปี 2014  มณฑลกุ้ยโจวกลายเป็นหนึ่งในมณฑลที่เศรษฐกิจเติบโตเร็วที่สุดในประเทศจีน ซึ่งแน่นอนเหตุที่มาล้วนน่าติดตามไม่น้อย   

        เพราะวันดีคืนดี รัฐบาลปักกิ่งก็มีเป้าหมายว่าจะมุ่งพัฒนากุ้ยโจวให้เป็นศูนย์กลางด้านข้อมูล (Data hub) ซึ่งก็ซุ่มทำอย่างเงียบๆ มานานหลายปี แบบทำกันในระดับประเทศนั่นแหละ จนกระทั่งเดือนพฤษภาคม 2020 รัฐบาลปักกิ่งก็ประกาศออกมาว่า พร้อมแล้วที่จะพัฒนามณฑลกุ้ยโจวให้กลายเป็นศูนย์กลางของบิ๊กดาต้าของโลกและพัฒนาธุรกิจการแลกเปลี่ยนบิ๊กดาต้าขึ้นมา เป็น Data asset trading เพื่อให้ภาคธุรกิจของจีนสามารถแลกเปลี่ยนข้อมูลบิ๊กดาต้าให้แก่กันและใช้ในการพัฒนาธุรกิจของตัวเอง 

        คำถามก็คือ ทำไมไม่เป็นเมืองอย่างหางโจว ซึ่งเป็นที่ตั้งของยักษ์ใหญ่อย่างอาลีบาบาหรือเทนเซนต์อยู่แล้ว หรือไม่ก็เป็นเซี่ยงไฮ้ หรือปักกิ่ง แต่ทำไมต้องเป็นกุ้ยโจว เมืองยากจนและไม่มีแม้กระทั่งทางออกสู่ทะเล 

        ส่วนหนึ่งที่เลือกการลงทุนที่นี่ น่าจะมาจากการวางหมากให้มณฑลกุ้ยโจวเป็นตัวดึงเศรษฐกิจของจีนตอนใต้ให้คึกคักมากขึ้น และเป็นการรวมคนกลุ่มน้อยเข้าด้วยกันผ่านการพัฒนาเศรษฐกิจของรัฐบาล เพราะมณฑลกุ้ยโจวจัดได้ว่าเป็นหนึ่งในมณฑลที่มีความหลากหลายทางเชื้อชาติมากที่สุดในประเทศจีน มีประชากรชนกลุ่มน้อยมากกว่าร้อยละ 37 ของประชากรทั้งหมด

        การลงทุนพัฒนากุ้ยโจวให้เป็นดาต้าฮับนั้นเริ่มตั้งแต่ออกกฎหมายพิเศษเพื่อสนับสนุนให้ภาคธุรกิจมาลงทุนที่นี่ได้สิทธิการยกเว้นภาษีทั้งหมด รวมถึงสิทธิประโยชน์อีกมากมายเพื่อจูงใจนักลงทุน เช่น การลดค่าเช่าพื้นที่ การลดค่าไฟฟ้า ค่าสาธารณูปโภคต่างๆ รวมทั้งพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานอื่นๆ เช่น รถไฟความเร็วสูง ถนนและระบบสาธารณูปโภค 

        แผนการนี้ก็ดูจะได้ผล หัวเหว่ยตัดสินใจเข้ามาตั้งศูนย์บิ๊กดาต้าของบริษัทที่เขตเมืองใหม่กุ้ยอาน (Guian) ซึ่งเป็นพื้นที่พัฒนาเมืองใหม่ บิ๊กดาต้าเซ็นเตอร์ของหัวเหว่ยครอบคลุมพื้นที่กว่า 40,000 ตารางเมตร สามารถบริหารจัดการเซิร์ฟเวอร์กว่า 600,000 หน่วย 

        ทว่าการมาถึงของหัวเหว่ยอาจดูไม่เซอร์ไพรส์เท่ากับการมาถึงของแอปเปิล 

        แอปเปิลตัดสินใจเปิดศูนย์เซิร์ฟเวอร์ของตัวเองที่นี่ในปี 2017 มูลค่าการลงทุนมากถึงสามหมื่นล้านบาท แน่นอนว่านอกเหนือจากแอปเปิลจะได้สิทธิประโยชน์ทางภาษีแล้ว มองในระยะยาวกว่านั้นการเข้าไปเป็นส่วนหนึ่งของอุตสาหกรรมบิ๊กดาต้าของจีนนั้นมีความน่าสนใจและได้ประโยชน์ในหลายด้าน ทั้งเรื่องของการพิ่งพิงตลาด การเป็นฐานการผลิตในภูมิภาคและการเป็นส่วนหนึ่งของสังคมจีน

        แอปเปิลใช้พื้นที่เกือบหนึ่งแสนตารางเมตรในการสร้างสถานที่เก็บเซิร์ฟเวอร์ว่า 30,000 หน่วย โดยร่วมมือกับ Guizhou-Cloud Big Data Industry Co (GCBD) ในการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานร่วมกัน และที่สำคัญสร้างงานให้กับคนในพื้นที่ การมาถึงของยักษ์ใหญ่ทั้งแอปเปิ้ลและหัวเหว่ย ทำให้ทั้งไมโครซอฟท์ เทนเซนต์ อาลีบาบา กูเกิลและเฟซบุ๊ก เริ่มให้ความสนใจที่จะมาลงทุนที่กุ้ยโจว 

        ไม่เพียงแต่การตั้งโรงงาน กุ้ยโจวจัดงานบิ๊กดาต้าเอ็กซ์โปมาตั้งแต่ปี 2015 และเติบโตมาเรื่อยๆ เฉพาะปี 2019 งานบิ๊กดาต้าเอ็กซ์โปสามารถสร้างเม็ดเงินหมุนเวียนขึ้นไปแตะห้าพันล้านบาทในช่วงการจัดงานตลอดหนึ่งสัปดาห์ มีผู้เข้าร่วมงานกว่า 120,000 คน และไม่ต้องคิดเลยว่าพวกเขาจะ ‘เก็บเกี่ยว’ ข้อมูลจากคนที่ไปได้มากอีกเท่าไหร่

        มองในภาพรวมแล้ว การกระจายความเจริญไปสู่มณฑลที่จนที่สุดของจีน เริ่มผลิดอกออกผล มณฑลกุ้ยโจวมีอัตราการเจริญเติบโตทางเศรษฐกิจมากกว่า 10% ต่อปีติดต่อกันมาสองปี ถือว่าสูงเป็นอันดับสามของประเทศ 

        นี่เป็นเพียงก้าวแรกของแผนระยะยาวของจีนในการพัฒนาธุรกิจดิจิทัลและบิ๊กดาต้าของจีน  

        เราพักเรื่องจีนไว้เท่านี้ก่อน เอาไว้ว่างๆ จะไว้จะหามาเล่าเป็นซีรีส์ให้ฟังเลยกดีว่าครับว่าแผนการต่อไปของจีนเขาคิดจะเดินหมากไปทางไหนในโลกดิจิทัล 


อ้างอิง:  


‘Dig-it-al’ ไม่ใช่คอลัมน์รีวิวแกดเจ็ด แต่เป็นเรื่องราวขุดคุ้ย เค้นๆ เน้นๆ เรื่องของอุตสาหกรรมไอที ธุรกิจดิจิทัลและเบื้องหลังของโลกออนไลน์ที่ส่งผลกระทบถึงเราในฐานะเป็นส่วนหนึ่งของพลเมืองของโลกใบนี้ สังเกตการณ์โดยอดีตนักศึกษาด้านมานุษยวิทยา ที่สนใจขุดคุ้ยหาคำตอบอยู่เสมอว่า อะไรทำให้โลกและผู้คนเป็นแบบที่เป็น

แบ่งปันเรื่องราวนี้:
เรื่องโดย

เอกศาสตร์ สรรพช่าง

จบปริญญาโทด้านมานุษยวิทยา ชีวิตผกผันมาทำงานด้านสื่อสารมวลชนมากว่า 20 ปี ก่อนมีโอกาสได้ลองมาทำงานด้านการตลาดและแบรนด์ ปัจจุบันเป็น CMO ของบริษัทแห่งหนึ่ง และร่วมหุ้นกับเพื่อนเปิดบริษัทรับผลิตเนื้อหาให้กับแบรนด์ ทำเพจเกี่ยวกับวัฒนธรรมการกิน เจ้าของผลงาน 'Coffee Backpacker' สนใจวัฒนธรรมสมัยใหม่ที่เกี่ยวโยงกับแง่มุมมานุษวิทยาทุกรูปแบบ