Credit Score เมื่อการเบี้ยวค่าชำระในอดีต อาจทำให้อำนาจการเงินในอนาคตเสียหายได้

Money, Life, Balance
3 Sep 2019
เรื่องโดย:

โอมศิริ วีระกุล, พงศ์ธร ยิ้มแย้ม

สวัสดีผู้อ่านทุกคนครับ ผมมีคำถามอยากจะถามทุกคนว่าตอนนี้มีรายการค้างชำระค่าน้ำ ค่าไฟ ค่ามือถือ ค่าอินเทอร์เน็ต ค่าบัตรเครดิต ค่าบ้าน ค่าคอนโดฯ กันอยู่หรือเปล่าครับ ถ้ามีแล้วชำระไปแล้วหรือยัง ถ้ายังรีบไปชำระนะครับ อย่าปล่อยทิ้งไว้นาน เพราะมันจะกลายเป็นอดีตที่โหดร้ายซึ่งสามารถกลับมาทำร้ายเราได้ในอนาคต 

        เหตุผลที่ผมทักคุณผู้อ่านไปเบื้องต้นแบบนั้น เพราะผมมีโอกาสไปฟังงานเสวนาเรื่อง Financial Inclusion for Future Economy จัดโดย TIJ Public Forum ซึ่งมีทั้งบุคคลสำคัญในด้านการเงินจากองค์กรต่างๆ รวมถึงนักวิชาการมาแสดงทัศนะและข้อมูลที่น่าสนใจเรื่องของพฤติกรรมกับการเงิน

        ประเด็นหลักเลยคือการชูปัญหาของบุคคลที่ไม่มีเครดิตในการกู้ยืมเงินจากธนาคาร ซึ่งจัดเป็นกลุ่มแรงงานนอกระบบมีอยู่ถึง 55% เทียบเป็นอัตราประชากรในประเทศไทยคือ 20.8 ล้านคน อาชีพของคนกลุ่มนี้จะประกอบไปด้วยกลุ่มแรงงานระดับล่างเป็นหลัก พอพวกเขาไม่มีเครดิตในการกู้เงินจากธนาคาร พวกเขาจึงต้องเลือกไปขอกู้จากเจ้าหนี้นอกระบบแทน ซึ่งไม่ต้องแสดงเครดิตหรือหลักค้ำประกันในการดำเนินขั้นตอนมากมาย ที่สำคัญ ได้เงินมาใช้เร็ว 

        แต่หารู้ไม่ว่าดอกเบี้ยที่ต้องแบกรับนั้นโหดมหาโหด เมื่อพวกเขาจ่ายหนี้กับดอกเบี้ยไม่ไหว ผสมกับการไม่รู้เรื่องการเงิน วงจรอุบาทว์จึงเกิดขึ้นด้วยการวิ่งไปขอกู้หนี้ยืมสินเจ้าหนี้คนอื่นเพื่อมาโปะกับเจ้าหนี้รายแรกแบบนี้ไปเรื่อยๆ จนหนี้สินรัดตัวและหาทางออกไม่เจอ

 

        คำถามสำคัญของงานเสวนาในครั้งนั้นคือ การหาทางออกให้แก่กลุ่มที่ไม่มีเครดิตทางการเงินเพื่อให้มีอำนาจในการกู้เงินจากธนาคาร มันควรถูกแก้ไขและจัดการอย่างไร

        คำตอบของงานนี้อยู่ที่คำว่า ‘Credit Score’ ครับ

        Credit Score คือการใช้ศาสตร์ Data Science ด้วยการติดตามพฤติกรรมการใช้และชำระเงินของผู้บริโภคเพื่อสะสมข้อมูลและใช้ประเมินได้ว่าพฤติกรรมการใช้จ่ายและชำระเงินของผู้บริโภคนั้นมีเครดิตเพียงพอที่จะสามารถกู้เงินไปลงทุนหรือดำเนินธุรกิจได้หรือไม่ 

        ถามว่าการเก็บข้อมูลลักษณะนี้เก็บจากไหน

        ง่ายๆ เลยครับ เก็บจากการใช้สมาร์ตโฟนของเรานี่แหละ เพราะเดี๋ยวนี้เงินเข้าเงินออกด้วยการซื้อขายสินค้า หรือชำระค่าน้ำ ค่าไฟ ค่าโทรศัพท์ มันอยู่ในสมาร์ตโฟนหมดแล้ว เจ้าหน้าที่จึงนำข้อมูลเหล่านี้มาวิเคราะห์เพื่อเป็นองค์ประกอบต่อการตัดสินใจของธนาคารได้ในอนาคต 

        สิ่งเหล่านี้คือ Credit Score ที่กำลังจะเกิดขึ้น และเริ่มมีการใช้กันแล้วในบางประเทศ ซึ่งช่วยเพิ่มเติมอำนาจในการเข้าถึงเงินของกลุ่มแรงงานนอกระบบมากขึ้น ไม่ว่าจะเป็นอาชีพช่างฝีมือ หรือแม่บ้าน ก็มีเครดิตได้ ซึ่งถามว่าจะสร้างเครดิตเหล่านี้ผ่านการเก็บข้อมูลจากสมาร์ตโฟนอย่างไรให้ดูน่าเชื่อถือ คำตอบง่ายๆ นั่นคือ

        เราต้องมีวินัยในการชำระเงินทุกอย่างในชีวิตให้เป็นระบบนั่นเองครับ

        ในโลกอนาคต อำนาจและความสามารถในการเข้าถึงการเงินจากธนาคารอาจไม่จำเป็นต้องมีโรงงานหรือที่ดินใหญ่โตเพื่อไปแสดงเครดิตต่อการกู้ยืมแล้วครับ เพียงแค่เรามีประวัติในการชำระหนี้ต่อสิ่งเล็กๆ ในชีวิตประจำวันและพฤติกรรมการใช้ชีวิตที่ไม่มีความสุ่มเสี่ยงมากเกินไป ก็เข้าถึงแหล่งเงินทุนจากธนาคารได้เช่นกัน 

        ซึ่งระบบเหล่านี้เป็นเกมระยะยาวที่เราต้องติดตามดูต่อว่า Credit Score ที่หลายท่านในแวดวงการเงินให้ความคิดเห็นในวันนี้จะช่วยให้ประชากร 20.8 กว่าล้านคน มีทางเลือกทางการเงินที่ดีขึ้นได้มากน้อยแค่ไหนคงต้องติดตามกันต่อไป

        เมื่อทุกคนรับรู้แล้วว่าพฤติกรรมการเงินเล็กๆ น้อยๆ นำพาโอกาสที่ดีต่อการเงินในอนาคตได้ ก็อย่าลืมรักษาวินัยทางการเงินทั้งเรื่องการออม การลงทุน และการชำระค่าใช้จ่ายอย่างตรงเวลานะครับ

แบ่งปันเรื่องราวนี้:
เรื่องโดย

โอมศิริ วีระกุล

ผู้เขียนหนังสือ สิ่งที่เจ้านายไม่เคยบอก, เปิดเทอมใหญ่วัยทำงาน

 

เรื่องโดย

พงศ์ธร ยิ้มแย้ม

บรรณาธิการฝ่ายศิลป์ลำดับที่สองของ adB ผู้เป็นบิดาของแมวสองตัว และมอบหัวใจให้กับจินตหรา สุขพัฒน์