dessin the world กับไอเดียสร้างรายได้ที่กำลังเกิดขึ้นในวงการดนตรีญี่ปุ่น

The Lesson
20 Apr 2020
เรื่องโดย:

adB Team

เมื่อไลฟ์เฮาส์ (Live House) ในประเทศญี่ปุ่นต้องปิดทำการชั่วคราวจากการขอความร่วมมือของรัฐบาลญี่ปุ่น ที่ขอให้บริการและอุตสาหกรรมบางกลุ่มหยุดทำการเพื่อป้องกันการแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัส COVID-19 แน่นอนว่ารัฐมีเงินสนับสนุนให้จำนวนหนึ่ง แต่ก็ไม่ได้มากพอที่จะหล่อเลี้ยงคนจำนวนมากได้ และถึงแม้จะได้รับเงินสนับสนุนจากรัฐบาล แต่วิธีการตรวจสอบและเงื่อนไขก็เข้มงวดมาก จึงทำให้มีเพียงไม่กี่รายที่ผ่านการตรวจสอบและได้รับเงินสนับสนุนนี้ 

        เมื่อรายได้ไม่เข้ามาแต่ยังมีรายจ่าย ถ้าไม่ทำอะไรเลยก็รอวันพังอย่างเดียว พวกเขาจึงคิดวิธีใหม่ (หรืออาจจะเอาวิธีที่มีอยู่แล้วแต่ไม่เคยนำมาใช้) เพื่อสร้างรายได้จากช่องทางอื่นนอกจากเปิดให้จัดโชว์ที่ร้าน ซึ่งเราเชื่อว่าจากสถานการณ์นี้ ร้านที่เปิดให้แสดงดนตรีในประเทศไทยก็คงคล้ายๆ กัน วงดนตรีต่างๆ ก็ถูกยกเลิกหรือเลื่อนไปทั้งนั้น ในฐานะคนญี่ปุ่นที่ได้รับการช่วยเหลือจากวงการดนตรีไทยมาตลอด เราอยากตอบแทนบุญคุณแม้จะเพียงเล็กน้อยก็ตาม

        เราขอแชร์ไอเดียที่สร้างรายได้ของวงการดนตรีญี่ปุ่นให้วงการดนตรีไทย เผื่อว่าจะมีไอเดียที่อาจจะใช้ได้กับสถานการณ์ในตอนนี้ ถ้าวิธีเหล่านี้ใช้ได้ผลสำหรับคุณในช่วงที่กำลังลำบากอยู่เราก็ดีใจมากๆ

 วิธีสร้างรายได้สำหรับวง / ศิลปิน

dessin the world

01 ขายเพลงแบบดิจิตอลดาวน์โหลด

        ที่ญี่ปุ่น เราสามารถขายเพลงได้ทันทีหลังจากอัพโหลดเพลงขึ้นบนเว็บไซต์ ซึ่งเป็นวิธีที่น่าสนใจ โดยแพลตฟอร์มขายเพลงของญี่ปุ่นที่นิยมคือ bandcamp ที่คิดค่าธรรมเนียมการขาย 15% สำหรับเพลงดิจิตอล และ 10% สำหรับซีดีและสินค้าต่างๆ ตัวอย่างเช่น LOSTAGE วงดนตรีร็อกจากนารา ซึ่งเคยมาเล่นโชว์ที่ประเทศไทยสองครั้ง ทางวงเพิ่งออกอัลบั้มใหม่ โดยก่อนที่จะออกอัลบั้มแบบแผ่นซีดี เขาก็จำหน่ายในรูปแบบดิจิตอลบน bandcamp

 

dessin the world

02 ขายสินค้าผ่าน E-Commerce / SNS

        ประเทศญี่ปุ่นมีระบบการขายแบบอีคอมเมิร์ซที่ขายสินค้าได้ง่ายมากๆ อย่าง BASE หรือ STORES แต่ในไทยคุณอาจจะคุ้นเคยกับ Social Commerce ที่ขายสินค้าผ่านเฟซบุ๊ก อินสตาแกรม และรูปแบบอื่นๆ มากกว่า ที่ญี่ปุ่น วงดนตรีที่ขายซีดีและสินค้าแบบนี้ เราเรียกว่าเป็นการทำการค้าแบบอีคอมเมิร์ซ เช่น ENDZWECK วงดนตรีแนวฮาร์ดคอร์ที่ผลิตเสื้อวงออกมาจำหน่ายให้กับแฟนเพลงอยู่เรื่อยๆ

 

dessin the world

03 บริจาครายได้ให้ไลฟ์เฮาส์จากการขายเพลง

        วิธีนี้ไม่ใช่การสร้างรายได้ให้กับวงหรือศิลปิน แต่เป็นวิธีบริจาครายได้ให้ไลฟ์เฮาส์จากการขายเพลงแบบดิจิตอล เพื่อสนับสนุนให้ไลฟ์เฮาส์อยู่รอด โดยเว็บไซต์ OTOTOY ซึ่งเป็นเว็บเกี่ยวกับการซื้อขายเพลง มีโครงการชื่อว่า Save Our Place นโยบายคือ เป็น music store ที่สามารถอ่าน ฟัง และอุดหนุนดนตรีได้ โดยโครงการจะให้วงดนตรีหรือค่ายเพลงขายผลงานแบบดิจิตอลซึ่งไม่เคยปล่อยที่ไหนมาก่อนบน OTOTOY แล้วบริจาครายได้จากการขายเพลงโดยหักค่าธรรมเนียมให้ไลฟ์เฮาส์, คลับ, โรงละคร ฯลฯ หรือสถานที่ที่วงดนตรีหรือค่ายเพลงอยากบริจาค

 

dessin the world

วิธีสร้างรายได้สำหรับร้านที่เล่นดนตรีได้

01 การจำหน่ายตั๋วเครื่องดื่มล่วงหน้า

        ไลฟ์เฮาส์ที่ญี่ปุ่นส่วนใหญ่ใช้ระบบ One drink คือเมื่อเข้าไปในไลฟ์เฮาส์ คุณต้องจ่ายค่าเครื่องดื่ม (ประมาณ 500-600 เยน) ต่างหากจากค่าเข้าชม และจะได้รับตั๋วเครื่องดื่ม 1 ใบ ซึ่งตั๋วเครื่องดื่มนี้จะนำไปใช้แลกเครื่องดื่มได้ที่บาร์

 

dessin the world

 

        ตอนนี้ทางไลฟ์เฮาส์หลายแห่งเริ่มจำหน่ายตั๋วเครื่องดื่มล่วงหน้าเพื่อจัดหาเงินทุนสำหรับการบริหารต่อ ตั๋วเครื่องดื่มที่ได้รับการอุดหนุนนี้ จะใช้ได้หลังจากร้านเปิด เช่น ไลฟ์เฮาส์ชื่อ BUSH BASH ในโคอิวะ กรุงโตเกียว จำหน่ายตั๋วเครื่องดื่มออนไลน์โดยใช้ BASE หรือโครงการ SAVE THE LIVE HOUSE ซึ่งเป็นโครงการเพื่อสนับสนุนการจัดหาเงินทุนของไลฟ์เฮาส์ ที่คุณสามารถเลือกไลฟ์เฮาส์ที่อยากสนับสนุนโดยการซื้อตั๋วเครื่องดื่มล่วงหน้าได้

        ในประเทศไทยเราไม่ค่อยเห็นร้านที่มีระบบ One drink อาจมีในงานเทศกาลดนตรีบางงานที่ใช้ระบบนี้โดยมีค่าเครื่องดื่มรวมอยู่ในค่าเข้าชม แต่ไม่ค่อยเป็นที่นิยมเท่าไหร่นัก ซึ่งเราว่าระบบนี้สามารถนำไปประยุกต์เพื่อจัดหาเงินทุนสำหรับร้านที่เล่นดนตรีได้ในประเทศไทย

dessin the world

02 ใช้ระบบ crowdfunding

        ระบบ crowdfunding คือกลไกที่หาเงินทุนจำนวนเล็กน้อยจากหลายๆ คน ผ่านอินเทอร์เน็ต ในประเทศไทยก็เคยมีระบบ crowdfunding ชื่อ Asiola แต่ตอนนี้ดูเหมือนหายไปแล้ว ที่ญี่ปุ่น ไลฟ์เฮาส์หลายๆ ที่เริ่มจัดหาเงินทุนเพื่อบริหารร้านต่อโดยใช้ระบบ crowdfunding ที่เสนอผลตอบแทนหลากหลายรูปแบบให้กับผู้สนับสนุน เช่น ไลฟ์เฮาส์ชื่อ DOMe ในจิบะ กำลังใช้ระบบ crowdfunding ของญี่ปุ่นชื่อ Campfire จัดหาเงินทุน

dessin the world

03 ขายสินค้าผ่าน E-Commerce / SNS

        ทางไลฟ์เฮาส์จะผลิตสินค้าของตัวเองและขายโดยใช้อีคอมเมิร์ซเช่นเดียวกับวงหรือศิลปิน เช่น ไลฟ์เฮาส์ชื่อ FEVER ในชินไดตะ กรุงโตเกียว หรือค่ายเพลง Big Romantic Records ในอาโอยามะ กรุงโตเกียว

วิธีสร้างรายได้สำหรับผู้จัดอีเวนต์

dessin the world

01 Live streaming ให้คนดูช่วยส่งเงินเป็นการสนับสนุน

        YouTube เป็นเว็บไซต์วิดีโอที่หลายๆ ประเทศใช้อยู่ ในญี่ปุ่นเองก็สามารถใช้ฟังก์ชัน Super Chat ของ YouTube ได้ (Super Chat คือฟังก์ชันใน YouTube ที่ส่งเงินให้ผู้จัดขณะที่กำลัง Live streaming) แต่ในไทยยังใช้ฟังก์ชันนี้ไม่ได้ นอกจากนี้เงื่อนไขในการใช้ฟังก์ชัน Super Chat คือต้องมีผู้ติดตามมากกว่า 1,000 คน และเวลาชมรายการมากกว่า 4,000 ชั่วโมงขึ้นไปในช่อง YouTube ของตัวเอง เช่น ช่อง YouTube ของ FEVER ก็มีการแสดงโชว์ของ the band apart ที่ FEVER ในรูปแบบ live streaming และยังมีวงดีๆ เท่ๆ ให้ดูอีกมากมาย

dessin the world

        ส่วนประเทศไทยก็มีกลไกที่ส่งเงินเป็นการสนับสนุนอย่าง Fungjai ที่จัดเทศกาลดนตรีแบบเล่นโชว์จากบ้านทีละวง ใช้ชื่อว่า At Home Festival ซึ่งจะมี QR code หรือเลขบัญชีธนาคารขึ้นหน้าจอระหว่าง live streaming โดยที่ผู้ชมสามารถโอนเงินจำนวนเท่าไหร่ก็ได้เพื่อเป็นการสนับสนุนศิลปิน ซึ่งระบบนี้มีประโยชน์มากมาย ใช้ง่าย และส่งเงินได้อย่างรวดเร็ว โดยยอดโอนในงาน Fungjai At Home Festival รวบรวมแล้วได้ประมาณ 300,000 บาท ถือได้ว่าเป็นวิธีที่สนับสนุนวงที่ดีอีกทางหนึ่ง

 

dessin the world

02 ขายบัตรออนไลน์สำหรับโชว์แบบ live streaming

        เป็นวิธีสร้างรายได้จากการซื้อบัตรออนไลน์เพื่อนำมาใช้ดู live streaming โดยที่ญี่ปุ่นจะมีระบบชื่อ ZAIKO ไว้ขายบัตรออนไลน์สำหรับ live streaming บน YouTube และ Vimeo 

การร้องขอการสนับสนุนจากรัฐบาล

        ไลฟ์เฮาส์ในญี่ปุ่นส่วนใหญ่ถูกปิดเนื่องจากการขอความร่วมมือจากรัฐบาล แน่นอนที่จะไม่มีรายได้เข้ามา ซึ่งนอกจากไลฟ์เฮาส์แล้ว ยังรวมถึงผู้เกี่ยวข้องกับไลฟ์เฮาส์ต่างๆ เช่น Sound Engineer, Lighting Engineer, Staff ฯลฯ ที่ตอนนี้ขาดรายได้ และส่งผลถึงการดำรงชีวิตในปัจจุบัน 

        ภายใต้สถานการณ์เช่นนี้ จึงมีองค์กรชื่อ #SaveOurSpace ที่ตั้งขึ้นมาเพื่อขอเงินชดเชยจากรัฐบาลสำหรับความสูญเสียซึ่งเกี่ยวกับการขอความร่วมมือจากรัฐบาล องค์กรนี้ได้รวบรวมรายชื่อเพื่อส่งไปให้เจ้าหน้าที่ของรัฐพร้อมกับคำร้องเพื่อขอเงินสนับสนุนจากรัฐบาล โดยตั้งแต่วันที่ 27 มีนาคมเป็นต้นมา สามารถรวบรวมรายชื่อได้กว่า 300,000 รายชื่อ (จากเป้าแรกที่ตั้งไว้เพียง 100,000 รายชื่อเท่านั้น) โดยเราจะติดตามกิจกรรมนี้ว่าจะกลายเป็นจริงได้อย่างไร

 

dessin the world dessin the world

 

        สำหรับวิธีการสร้างรายได้ข้างต้น อาจเป็นไอเดียสำหรับวงดนตรีในการขายบัตรออนไลน์ของตัวเองก็ได้ ทางไลฟ์เฮาส์จัด live streaming เพื่อเปิดรับเงินสนับสนุนก็ได้ หรือทางผู้จัดอีเวนต์เองจะผลิตสินค้าขายก็ได้

        เราหวังว่าแต่ละคนจะสามารถใช้วิธีการที่เหมาะสมกับตัวเองและสร้างรายได้เพื่ออยู่รอดต่อไป เพราะตอนนี้ที่เราอดออกไปข้างนอกและต้องเก็บอยู่ในบ้าน สิ่งที่เราสัมผัสคือดนตรี ภาพยนตร์ และหนังสือ วัฒนธรรมบันเทิงเหล่านี้ช่วยเยียวยาจิตใจเรามาตลอด แม้ต่างคนต่างมีความคิดเกี่ยวกับความบันเทิงในมุมมองที่แตกต่างกัน แต่เราก็หวังว่าคุณจะสนับสนุนดนตรีและวัฒนธรรมต่างๆ นี้ไปด้วยกัน เพราะเชื่อว่าทุกคนคงอยากได้ยินเสียงดนตรีดังกึกก้องอีกครั้งเมื่อสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัส COVID-19 คลี่คลาย

 

เรื่อง: Ginn Sentaro

ติดตามข้อมูลอัพเดตเพิ่มเติมได้ที่: Website https://dessin-the-world.jimdosite.com Facebook dessin the world


Dessin the world

About Ginn Sentaro 

        ชายชาวญี่ปุ่นที่อาศัยอยู่ในประเทศไทยเป็นเวลาหลายปี ซึ่งคนในวงการดนตรีนอกกระแสรู้จักและเรียกเขาจนติดปากว่า ‘จินซัง’ ปัจจุบัน นอกจากการเป็นมือกลองวง Faustus แล้ว จินซังยังเป็นผู้ก่อตั้ง dessin the world ค่ายเพลงสำหรับสนับสนุนวงการอินดี้เอเชียและญี่ปุ่น ด้วยแนวคิด “ให้วงการอินดี้เอเชียเข้าสู่ญี่ปุ่น ให้วงการอินดี้ญี่ปุ่นเข้าสู่เอเชีย” เพื่อช่วยเหลือ สนับสนุน และผลักดันให้วงดนตรีเอเชียเป็นที่รู้จักมากขึ้น

แบ่งปันเรื่องราวนี้:
เรื่องโดย

adB Team

Conversations for All: เชื่อมโยงผู้คนหลากหลายแวดวงเข้าด้วยกัน รวมตัวให้เป็นปรากฏการณ์ทางสังคม ชวนตั้งคำถามกับสิ่งเก่า กระตุ้นให้เกิดความคิดใหม่