Res-Q Farm: ฟาร์มที่พลิกความเป็นไปไม่ได้ให้เป็นไปได้ ด้วยวิธีที่เรียบง่ายแต่เอาจริงของ วีระ สรแสดง

Space and Time
29 May 2021
เรื่องโดย:

ปารณ ศรีสุนทร

จุดหมายของเราในวันนี้คือ Res-Q Farm ฟาร์มย่านมีนบุรี กรุงเทพมหานคร เป็นสถานที่ที่เราไม่อยากจะเชื่อว่านี่อยู่ในเมืองหลวงของไทย บรรยากาศรอบข้างกลับเปลี่ยนไปจากที่เราเห็นประจำ ตึกสูงระฟ้าแทนที่ด้วยต้นไม้ใหญ่ ท้องถนนแทนที่ด้วยท้องฟ้าสีคราม รถราที่สวนกันไปมาแทนที่ด้วยผู้คนที่เริ่มซาลง บรรยากาศภายนอกที่ร้อนแผดเผา กลับกลายเป็นร่มเย็นทันที่ที่เดินเข้ามาให้พื้นที่แห่งนี้

        วีระ สรแสดง เจ้าของฟาร์ม เดินมาตอนรับเราด้วยใบหน้าที่ยิ้มแย้ม กับคาแรกเตอร์ที่เจ้าตัวบอกว่าถอดแบบมาจากการแบรนดิ้งสามสิ่งคือ วู้ดดี้ จากเรื่อง Toy Story กัปตันแจ็ค สแปร์โรว์ จากเรื่อง Pirates of the Caribbean และมีมีดหนึ่งด้ามที่พกขนาบไว้ข้างเอว พร้อมประโยคที่เขากล่าวอย่างทะเล้นว่า “เป็นปมตอนเรียนเพาะช่าง เราเห็นเพื่อนแต่งเป็นคาวบอย แล้วผมแต่งตัวเลียนแบบเป็นได้แค่อัสนี-วสันต์ ซึ่งใครๆ ก็บอกเป็นเสียงเดียวกันว่าเพื่อนมันเท่กว่า (หัวเราะ)”

Res-Q Farm

สร้างโลกที่เป็นไปไม่ได้ให้เป็นไปได้

        เขาพาเรามาเดินทะลุต้นไม้ใบหญ้าที่รายล้อมอย่างอุดมสมบูรณ์ ผ่านลำน้ำไหลหลั่งเป็นสาย โรงเรือนที่ติดกันเป็นแผง มานั่งคุยกันอยู่บนกองฟางหน้าคอกม้าในฟาร์ม นานาประโยคทยอยพรั่งพรูออกมาจากปากของคู่สนทนาเรื่อยๆ พร้อมกับสายตาของเขาเหม่อมองออกไปสู่ท้องฟ้าอันกว้างไกล เราต่างรับฟังเรื่องราวของเขาอย่างตั้งใจ ในขณะเดียวกันสายตาก็เคลื่อนขยับไปโฟกัสตามสิ่งต่างๆ รอบข้าง 

        เรามองไปตามเสียงสิ่งมีชีวิตอื่นที่เป็นแอมเบียนต์ เสียงต้นสนเสียดสีกันไปตามลม ที่โชยพัดมาอ่อนๆ แต่สม่ำเสมอ และควันจากการเผาใบไม้ไล่แมลงเหลือใช้ที่ได้จากในฟาร์ม ซึ่งเขาเล่าว่า

        “ถ้าเราสามารถเอาของที่ไม่มีค่ามาทำให้มีค่าย่อมดีกว่า ขยะของอีกคนหนึ่งคือสมบัติของอีกคนหนึ่ง พลิกทำสิ่งที่เป็นไปไม่ได้ให้เป็นไปได้ นี่คือคอนเซ็ปต์ของเรา คนที่มองว่า Res-Q Farm โด่งดัง นั่นไม่ใช่เพราะเราเป็นคนทำการเกษตรที่เก่ง แต่เกิดจากที่เราพลิกแผ่นดินมากกว่า เป็นวิธีคิดที่จะเอาตัวรอด โดยคิดว่าถ้าเราอยู่ในอีกโลกที่มันเป็นไปไม่ได้ในการทำฟาร์ม หรือโลกที่มันถูกทำลายลงไป แล้วเราควรจะทำอย่างไร

Res-Q Farm

        เขากล่าวถึงพื้นที่บริเวณพื้นที่แห่งนี้ ที่ดูอย่างไรก็ไม่เหมาะกับการทำฟาร์มด้วยเงื่อนไขถึงหกประการ ทั้งไม่มีแหล่งน้ำ ที่ดินต่ำกว่าถนน ที่น้ำท่วม ไฟฟ้าไม่มี ดินไม่ดี เคมีไม่ใช้ แต่เขาก็ยังสามารถพลิกเอาแผ่นดินที่เคยรกร้างสลับกับน้ำท่วม กลายมาเป็นฟาร์มราวเก้าไร่ในกรุงเทพมหานครได้อย่างน่าอัศจรรย์

เมื่อตาน้ำคือรูรั่ว หน้าที่ของเราคืออุดสิ่งนั้น

        ที่มีทุกวันนี้ได้ แท้ที่จริงแล้วเขาไม่ได้มีหัวเป็นเกษตรกรมาตั้งแต่เกิด แรกเริ่มเดิมทีเขาเป็นเด็กช่างศิลป์ เติบโตสู่พนักงานฝ่ายศิลป์ ผันตัวมาทำเวดดิ้งออร์แกไนเซอร์ ก่อนจะก้าวมาสู่การเป็นเกษตรกรเช่นวันนี้อย่างเต็มตัว

        เราชวนคุยถึงสิ่งที่เขาเกินผ่านพ้น เส้นทางของอดีตศิลปินสู่เกษตรกรในขณะปัจจุบัน สิ่งที่ได้รับระหว่างการค้นหาตัวเอง 

        “ผมเข้าไปทำงานเพื่อเข้าไปซึมซับระบบ เพื่อไปหาตาน้ำซึ่งหมายความถึงรอยรั่ว ทุกองค์กรมีตาน้ำ หน้าที่ของเราคืออุดรอยรั่วนั้นเพื่อช่วยเหลือองค์กร เพราะทุกองค์กรจะมีรูรั่ว เมื่อเรายิ่งหารูรั่วได้มากเท่าไหร่ องค์กรก็จะนิยมชมชอบเรา ผมทำงานถวายหัวเกินเงินเดือนมาโดยตลอด ต่อให้ใครจะมองว่าเจ้านายเราเป็นคนไม่ดีขนาดไหน แต่เราต้องมองในมุมกลับว่าเจ้านายมีวันนี้ได้ก็ไม่ได้เพราะโชคช่วย เขามาเพราะความสามารถ เขาจัดการตัวเองได้ดีถึงได้เติบโตในหน้าที่การงานมากกว่าเรา”

Res-Q Farm

        นี่คือมุมมองของในการทำงานในองค์กรอันเป็นเส้นทางในอดีตที่เขาเดินผ่านมาก่อนจะมีวันนี้ สิ่งที่ได้มาระหว่างทางที่การมองเห็นเส้นทางน้ำในองค์กร และนำมาปรับใช้กับการทำงานในทุกวันนี้คือ ความพยายามทำงานอย่างเต็มที่ เรียนรู้สรรพสิ่ง เพื่อเติบโตออกไปเป็นสิ่งที่ีดีกว่า

        “วิธีการก็คืออยู่ให้เป็น แล้วก็มองหามุมที่ดีของเจ้านายเพื่อที่จะสร้างกำลังใจให้ตัวเอง เพราะบางคนก็ชอบมองอะไรที่เป็นลบไปหมด ซึ่งผมเนี่ยเป็นคนที่พยายามมองทุกอย่างให้เป็นบวก มองโลกให้บวกไว้ คนที่แย่ก็หาข้อดีของเขา เพราะถ้าเราอยากจะวางตัวให้เป็นคนที่มีอิทธิพลเราต้องเป็นคนดีจริงๆ ก็จะต้องไม่มีรอยด่างเลย ยิ่งตัวเราใสบริสุทธิ์มากเท่าไหร่ วันหนึ่งที่เราไปยืนอยู่ในตำแหน่งที่สูง แต่รู้สึกได้ว่าเรายืนได้อย่างภาคภูมิใจ”

ในวันที่ไร้น้ำและพลังงานไฟฟ้า

        วันใดที่เราไม่มีพลังงานไฟฟ้าและน้ำใช้จะทำอย่างไร นี่คือโจทย์ใหญ่ของฟาร์มแห่งนี้

        สิ่งที่ทำให้เขาคิดได้เช่นนี้มาจากการชมการ์ตูนการ์ตูนสองเรื่องที่ทำให้ได้ข้อคิดกลับมาคิดตามต่อ ฟังดูราวจะเป็นเรื่องใกล้ตัวเรามากๆ แต่กลับนำมาขยายภาพใหญ่ให้กลายมาเป็นวิธีคิดของฟาร์มผืนนี้ทั้งฟาร์ม

        “ลองจินตนาการถึงอุลตร้าแมนกับก็อตซิลล่าเวลาต่อสู้กัน คิดต่อไปว่าวันหนึ่งมันมาเหยียบโรงไฟฟ้าแถวบ้านเราจนระเบิดจะทำอย่างไร ระเบิดทีหนึ่งกว่าจะสร้างเสร็จคงอีกนาน ไหนจะปัญหาเรื่องน้ำในภาพยนตร์เรื่อง แมด แม็กซ์ ถนนโลกันตร์ น้ำกลับกลายเป็นสิ่งที่หายาก กลายเป็นสงครามแย่งชิงน้ำ ใครมีน้ำคนนั้นเป็นเจ้าโลก”

        เขาจึงสร้างฟาร์มขึ้นมาที่สามารถกักเก็บน้ำและผลิตไฟฟ้าใช้เองในราคาศูนย์บาท โดยเริ่มมาจากการวางแผนที่ดีและทำพิมพ์เขียวให้เป็น แล้วคิดมันออกมาอย่างสมาร์ต ไม่ใช่เพียงการเอาแผงโซลาร์เซลล์มาติดเพื่อเก็บสะสมพลังงานไว้ในแบตเตอรี่เพื่อใช้ในแต่ละวันก็จบ

Res-Q Farm

จำลองภูมิประเทศ เพื่อปรับภูมิทัศน์ในฟาร์ม

        “เรามองย้อนกลับไปมองอดีตว่ากรุงโรมเขาอยู่ได้อย่างไรในเมื่อไม่มีปั๊มน้ำ แต่เพราะการวางผังเมืองที่ดี มีสะพานลำเลียงน้ำข้ามเขาจากฝั่งหนึ่งไปอีกฝั่งหนึ่ง” นี่เป็นสิ่งที่เขาเอากลับมาคิดและแก้ปัญหาด้วยตัวเอง “หัวข้อหลักที่อยากให้คิดตามก็คือเทคนิคการจัดการพลังงานไฟฟ้าและน้ำ คนชอบคิดว่าแค่โซลาร์เซลล์ไง ไม่เห็นยากเลย จึงทำให้ได้ค่าไฟศูนย์บาท แต่ความจริงแล้วมันไม่ใช่แค่นั้น”

        เขาคัดลอกกลไกของธรรมชาติภาพใหญ่ระดับประเทศ จำลองย่นย่อขนาดลงมาอยู่ในฟาร์มของตนเอง 

        ปรับภูมิทัศน์ในฟาร์ม ก่อนจะปล่อยน้ำให้ค่อยๆ เดินทางอย่างช้าๆ จากที่สูงไหลลงที่ต่ำด้วยแรงโน้มถ่วงตามกฎธรรมชาติ ก่อนจะดูดกลับไปยังที่สูงอีกครั้งตามหลักกาลักน้ำ ด้วยพลังงานฟรีที่ได้มาจากแผงโซลาร์เซลล์ เราก็จะได้ระบบน้ำไหลเวียนในฟาร์มโดยไม่ต้องเสียค่าใช้จ่ายไปกับการใช้พลังงานแม้แต่บาทเดียว

        “สิ่งที่ผมทำในฟาร์มสะท้อนให้เห็นถึงการต้องแก้ระบบชลประทานของประเทศไทยใหม่” เขากล่าวชวนเรากลับมามองตาน้ำหรือรอยรั่วอีกครั้ง และนี่ไม่ใช่รูรั่วขององค์กรอย่างที่เคยกล่าวมา แต่กลับเผยให้เรากลับไปเห็นภาพใหญ่ตาน้ำอย่างประเทศไทยที่เราต่างอาศัยอยู่

        “เก็บน้ำที่ตอนเหนือของจังหวัดแล้วใช้ในตอนใต้ของจังหวัด” คือหัวใจสำคัญของการทำชลประทาน “เพราะว่าแต่เดิมน้ำที่อยู่ทางตอนเหนือของประเทศมันอยู่สูงอยู่แล้ว ส่วนใหญ่เกษตรกรมักจะปล่อยให้น้ำเลยบ้านเราไปก่อนไปไว้ในที่ต่ำเพื่อดึงกลับมาใช้ ซึ่งจำเป็นต้องใช้พลังงานสูบน้ำในปริมาณที่มาก แต่ทางที่ดี เราต้องขังไว้เหนือบ้านเราที่มันอยู่สูง แล้วเราปล่อยลงมา เช่น คนที่อยู่กรุงเทพฯ ต้องใช้น้ำที่ไหลมาจากอยุธยา คนที่อยู่อยุธยาก็ใช้น้ำที่ไหลมาจากนครสวรรค์ ซึ่งมันต้องขยับขึ้นไปเรื่อยๆ”

Res-Q Farm

        การพูดคุยในวันนี้ไม่เพียงแต่ทำให้เรากระจ่างเรื่องราวเหล่านั้นผ่านเรื่องเล่าเหล่านั้น แต่ยังทำให้เราเปลี่ยนวิธีคิดละปรับมุมมองไปเลย มองเรื่องเล็กน้อยใกล้ตัวให้ออกมาเป็นเรื่องใหญ่ได้ และมองเรื่องใหญ่กลับไปเป็นเรื่องเล็กได้ด้วยเช่นกัน

อเมริกาโนน้ำส้ม กับการเรียนรู้รสชาติของชีวิต

        ในช่วงท้ายของการสนทนาเขาพาเรามานั่งพักที่ Res-Q Cafe ร้านอาหารและคาเฟ่ของร้าน ที่นำเอาพืชผักผลไม้ในฟาร์มมาแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์และขายทั้งภายในร้าน และบริเวณโดยรอบด้วยบริการเดลิเวอรี

        เขานำอเมริกาโนน้ำส้มแก้วหนึ่งมาเสิร์ฟบนโต๊ะอาหาร เป็นเครื่องดื่มที่คู่สนทนากล่าวว่าจะทำให้เข้าใจรสชาติของชีวิตได้อย่างลึกซึ้งมากขึ้น

Res-Q Farm

        “การดื่มกาแฟแก้วนี้จะทำให้เราได้เรียนรู้รสชาติของชีวิต ข้างบนเป็นอเมริกาโน่รสขม ส่วนข้างล่างเป็นน้ำผลไม้รสหวานอมเปรี้ยว เวลาดื่มอย่าคน ให้ปักหลอดลงไปแล้วค่อยๆ ดูดพร้อมกับดึงขึ้น จะได้ลิ้มรสชาติของเครื่องดื่มหลายแบบแตกต่างกันไป เหมือนกับชีวิตของคนเราที่มีรสชาติทั้งขมและหวานปะปนกันไป มันก็เป็นเช่นนี้แล”


 

Where to Find

Res-Q Farm ฟาร์มแห่งแรงบันดาลใจ ฟาร์มใหญ่ ค่าไฟศูนย์บาท 
71 สุเหร่าคลองหนึ่ง ซอย 15 แขวงบางชัน เขตคลองสามวา กรุงเทพมหานคร 10510

เปิดให้บริการทุกวัน เวลา 9.00-18.00 น.

เฟซบุ๊ก Res-Q Farm

แบ่งปันเรื่องราวนี้:
เรื่องโดย

ปารณ ศรีสุนทร

อดีตนิสิตความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ ที่กำลังเรียนรู้เรื่องความสัมพันธ์ระหว่างผู้คนผ่านการพูดคุย

ภาพโดย

ทรรศน หาญเรืองเกียรติ

หมาป่าขาวล่ำขนาดสามคนโอบของหมู่บ้านบุญละติน (a day BULLETIN) รักการติดตามคาเมนไรเดอร์ยุคเฮย์เซย์ พอๆ กับการออกเดินทางไปเพื่อหาเรื่องราวสนุกๆ มาเล่าให้กับคนอ่านในทุกสัปดาห์ ,, IG/Twitter: @Matt_Doraemon

ภาพโดย

ณธรรศ พิชยวัฒนา

ช่างภาพ a day BULLETIN